header

Noor Inayat-Khan

Herdenking in concentratiekamp

Dachau, waar zij als spion

in 1944 werd geëxecuteerd ...

 

De onverzettelijke Prinses

Herdenking van Noor Inayat-Khan, als spion omgebracht in Dachau

 

 

In concentratiekamp Dachau is kortgeleden herdacht dat op 13 september 1944 de talentvolle oudste dochter van Hazrat Inayat Khan op dertigjarige leeftijd in Dachau is geëxecuteerd. Ten overstaan van gevangenen werd zij gemarteld en doodgeschoten.

 

Ongeveer 150 mensen hadden zich 22 november j.l. verzameld in de Heilig Blut Kapel. Daar herdacht haar broer Hidayat Inayat-Khan, een van de leiders van de Soefi Beweging, in een krachtige toespraak zijn zus, tezamen met al die duizenden die ook zijn omgebracht. Ook de terreur van de huidige tijd memoreerde hij in zijn toespraak. 

 

In de Süddeutsche Zeitung schreef Sebastian Jannasch hierover een reportage, die hier in verkorte vorm is vertaald.

Het gebeurde in de nacht van 16 juni 1943, dat een 29-jarige vrouw van Amerikaans-Indiase afkomst in een klein vliegtuig klom van de Royal Air Force. In haar bagage heeft deze jonge agente een vals paspoort, een radioapparaat en het vaste voornemen zich tegen Hitler-Duitsland te verzetten. Het vliegtuigje vertrok van Tangmere ten zuiden van Londen, op weg naar het door de Nazi’s bezette Frankrijk. Daar landde zij in de vroege ochtend in de nabijheid van Angers. Noor’s taak is helder: onder de code-naam Madeleine informatie doorgeven aan Londen, en de verbinding open houden. Maar na ongeveer 4 maanden wordt zij verraden, door de Gestapo gevangen genomen, en later in het concentratiekamp Dachau doodgeschoten.

 

Enkele meters verwijderd van de plaats waar zijn zus werd gefolterd en uiteindelijk neergeschoten, staat op deze zondagavond Hidayat Inayat-Khan, de 98-jarige componist die met zijn echtgenote Aziza naar Dachau is gekomen om hier zijn zus te gedenken. Op uitnodiging van de Evangelische Verzoeningskerk en de Katholieke zielzorg in Dachau wil Hidayat Inayat-Khan zijn zus, als ook de duizenden eren, “die hun leven geofferd hebben voor het grote ideaal van vrijheid”. Hij bedankt al diegenen die gekomen zijn om gezamenlijk alle mensen te gedenken die van een betere wereld droomden.

 

Wat kan deze vredelievende dochter anders doen dan actief strijd voeren tegen een volk dat andere volken zomaar wil uitroeien. De familie vlucht naar Engeland, behalve Hidayat die naar het Zuiden van Frankrijk vertrekt met zijn gezin. Noor heeft moeite om haar opleiding bij de SOE te volgen, maar blijkt briljant te zijn in het ontcijferen van codes. Ze is de eerste vrouwelijke agente die naar Parijs wordt gezonden, ter ondersteuning van de daar opererende groep, die echter enkele dagen na haar komst opgerold wordt. Zij blijft als enig overblijvende over in Parijs, volgt het SOE advies niet op om terug te gaan naar Londen, omdat ze op haar post wil blijven. Het lukt haar om drie maanden uit handen van de Gestapo te blijven totdat ze wordt verraden en gevangengenomen. Na een maand ondervragingen waarin ze geen informatie geeft, wordt ze als bijzonder gevaarlijk naar Pforzheim gebracht, en op 13 september 1944 in Dachau omgebracht.

 

Bij de herdenking speelt het Würzburger Strijkorkest Harmonia Unitatits een gevarieerde keus van muziekstukken, waaronder de “Monotonia”, dat door Hidayat is gecomponeerd ter nagedachtenis aan zijn zus Noorunnisa: een weergave van haar bewogen leven.

 

Tot zover het verslag in de Süddeutsche Zeitung. Natuurlijk stelde iemand een vraag over de religieuze opvoeding van Noorunnisa en Hidayat, in hun jeugd, hoe was die? Na een korte stilte zei Hidayat dat dit een moeilijke vraag was waarbij het antwoord misschien niet goed begrepen zou worden, maar zijn vader had de kinderen gezegd: “Je moet zelf de religies bestuderen en een keuze maken. Alle religies hebben hogere idealen, dat ideaal is hun religie en religie is de stem van het hart.” Vrijheid, ook geestelijke vrijheid is essentieel. Hidayat: “De laatste woorden die Noor uitsprak voordat een nekschot verdere martelingen voorkwam waren: Vive la Liberté.” 

 

Hamida Verlinden